Als het buiten koud is, is er bijna niets lekkerder dan een stevige stamppot. Zuurkool, boerenkool of de klassieke hutspot. Maar hoe til je deze winterse kost naar een hoger niveau? En wat is nu het geheim van de perfecte stamppot? Wij doken in de logica van aardappelpuree en stamppotgroenten.

Eerder schreven we al hoe je de perfecte groenteburger maakt. Niet droog en smakeloos, maar met een stevige bite en vol smaak. Nu het echt stampottenweer is, vonden we het tijd om het mysterie van deze winterse klassieker te ontrafelen. En dat is gelukt! Met deze zes stappen wordt jouw stamppot nagenoeg perfect:

Stap 1: Kies de juiste aardappel

Aardappels genoeg in de supermarkt en bij de groenteboer, alleen zijn niet alle aardappels geschikt voor een stamppot. In de perfecte stamppot hoort een kruimige aardappel. Deze vallen makkelijk uitelkaar na het koken en zijn goed tot een puree te stampen. Zoek in de winkel naar: Bildstar, Santé, Resonant, Frieslander, Doré of vraag de groenteboer om advies. De Opperdoezer Ronde is ook favoriet bij veel stamppotliefhebbers. Deze Noord-Hollandse pieper is nootachtig van smaak en een beetje zoet.

Stap 2: Maak een aardappelpuree waar je oma trots op zou zijn

Wat je ook voor stamppot maakt, de hoeveelheid aardappels blijft hetzelfde. Een handige vuistregel: 250 gram ongekookte, ongeschilde aardappels is genoeg voor een gemiddelde eter. Van kruimige aardappels maak je de lekkerste puree door ze in een klein bodempje met water te koken. De aardappels hoeven maar half onder water te staan als je een deksel op de pan zet. Zorg dat er geen water uit de pan verdampt tijdens het koken en zet het vuur laag zodra het water kookt. Maak er het liefst zo snel mogelijk puree van. Hoe heter de piepers zijn, hoe beter de puree. Volgens Marije Sietsma, schrijver van Het Grote Stamppotboek, is een pureeknijper onmisbaar: “Hiervan krijg je fantastisch romige aardappelpuree. En wees vooral niet bang om een lekker dikke klont roomboter aan je puree toe te voegen. Echt, hij wordt er lekkerder van.” Maak de puree perfect met een scheutje melk, een lepel mosterd of een snufje nootmuskaat. Als je liever geen dierlijke producten gebruikt, kun je de puree romig maken met olijfolie, plantaardige boter of melk.

Stap 3: Kies je favoriete groente

Weer een stokpaardje: gebruik 150 tot 200 gram groente per persoon. Met boerenkool, zuurkool, andijvie en een mix van wortel en ui, maak je de klassieke stamppot. Lekker, maar er is veel meer mogelijk. Hieronder vind je een lijst met inspiratie voor je stamppot 2.0. Mix en match:

  • Zoete aardappels in plaats van aardappels
  • Rucola
  • Sperziebonen
  • Spinazie
  • Spruitjes
  • Erwten
  • Boerenkool
  • Broccoli
  • Pastinaak en wortel
  • Bloemkool
  • Witlof
  • Prei
  • Gegrilde courgette
  • Paprika
  • Tomaat
  • Aubergine
  • Knolselderij
  • Pompoen

Stap 4: Durf te experimenteren

Sietsma: “Mijn stelregel is eigenlijk altijd: durf te experimenteren. Je kunt met vrijwel elke groente een lekkere stamppot maken. Zeker met een fijne smaakmaker of een net iets andere aanpak dan normaal. Denk aan een appel-cranberrysausje bij een stamppot met veldsla. Of vul een over de lengte gehalveerde courgette met een stamppot van romige puree, pecorino, zongedroogde tomaatjes en de courgetteschraapsels uit het midden. Even gratineren in de oven… heerlijk. En nog mooi ook!”

Vergeet ook niet te experimenteren met toppings. Denk aan: zongedroogde tomaten, pijnboompitten, kaas (van geitenkaas tot feta), paddenstoelen, gebakken appel, spekjes, olijven, falafel, gerookte kip, waterkers, noten, tofu, mais.

Stap 5: Vergeet de smaakmakers niet

Is het kuiltje in de stamppot niet achterhaald? “Ik ben gek op jus en dat kuiltje vind ik ook nog altijd fijn. Tenminste, bij een klassieke stamppot. Maar andere smaakmakers zijn ook echt heel prettig. Denk aan piccalilly bij stamppot boerenkool of een frisse klodder zure room bij een stamppot van zoete aardappel”, vertelt de stamppotexpert.

Stap 6: Gebruik je kliekjes slim

Gooi een restje aardappelpuree of stamppot niet zomaar in de prullenbak, maar geef ze een (lekker) tweede leven. Sietsma: “Roer een ei door een restje stamppot, draai er balletjes van, haal ze door het paneermeel en frituur ze. Stamppotbitterballen! Echt lekker.”

Aardappelpuree kun je ook prima invriezen. Houd er wel rekening mee dat een smeuïge aardappelpuree het lekkerste uit de vriezer komt. Dus: wees niet te zuinig met roomboter en melk. Je kunt de puree een dag van tevoren ontdooien in de koelkast of opwarmen in de magnetron, oven of pan. Ook stamppotten kun je invriezen, mits ze gemaakt zijn met niet te waterige groente, zoals spinazie of andijvie. Een kliekje stamppot kun je met bladerdeeg ook tot een hartige taart maken of er koekjes van maken, een lekker bijgerecht.