Het recept van gezonder leven draait meestal om het woord ‘minder’. Minder snacken, Minder snoepen. Minder drinken. Mag het ook eens draaien om meer? Jazeker! Vis eten, dat zouden we echt meer moeten doen. Je hart maakt een sprong van plezier door die gezonde visvetzuren. Maar zeg eens eerlijk: hoeveel vis eet jij eigenlijk elke week?

Een makreel, sardientjes, haring en paling. Het zijn niet alleen allemaal vissen, ze hebben nog een belangrijke overeenkomst: ze zijn vet! Lekker vet. En precies om die horen zouden minstens een keer per week op je bord moeten liggen.

Al deze vissen bevatten een relatief hoog omega 3-vetzurenconcentratie. Deze vetzuren zitten vooral in de vissen die in koud water zwemmen. Het vet helpt de koudwatervissen bij het bewaren van de juiste lichaamstemperatuur. Dat vet zit vol onverzadigde vetzuren die in koud water net zo vloeibaar zijn als olie; het zorgt dat de vis soepel kan blijven bewegen.

Vette vis goede invloed op je huid en haar

Omega 3-vetzuren hebben een positief effect op je huid en haar, je humeur, bloeddruk en geheugen. Het regelmatig eten van vette vis vermindert zelfs het risico op een hartaanval en is om die reden een vaste waarde in het mediterrane dieet.

Bijzonder feitje: de opname van visvetzuren verbetert als je ook veel groente eet. Dus boter bij de vis? Nee: broccoli bij de vis! Daarnaast bevat vis vitamine A, D, B12 en de mineralen jodium, fosfor en seleen. Voedingstoffen die belangrijk zijn voor een gezonde huid, ogen, groei, weerstand en botten. De Gezondheidsraad adviseert dagelijks 450 milligram omega-3-vetzuren, wat neerkomt op twee keer in de week vis, waarvan één keer een vette vis.

Als vis zo gezond is, waarom eten we dan meer vlees dan vis?

Ondanks de vele gezondheidsvoordelen van vis, eten de meeste Nederlanders vooral vlees. Het begint natuurlijk met smaak: niet iedereen is dol op vis en we weten ook niet echt goed hoe we het moeten klaarmaken. Een andere reden om niet zo vaak vis op het menu te zetten, zijn de graten en het gepruts. Het is gedoe als je eet. Ook weten veel mensen niet goed hoe je vis moet bereiden. Tot slot spelen milieuoverwegingen een rol; overbevissing is een heikel punt. De Gezondheidsraad stelt echter dat als je kiest voor vissoorten die niet overbevist zijn of die milieuvriendelijk worden gekweekt, er geen probleem is.

Gekweekte vis is niet per se duurzaam

Hoewel gekweekte vis als een goede keuze klinkt tegen overbevissing, is dat niet helemaal waar. Veel vis komt uit kwekerijen waar de vissen antibiotica krijgen en soms zelfs chemische kleurstoffen. Veel gekweekte vis zit in bassins en kan gevoerd worden met wild gevangen vis of vismeel. Kweekvis is dus geen synoniem voor duurzame vis. Soms is wild gevangen vis echt meer duurzaam.

Gelukkig is er genoeg vis in de winkel te koop die op een duurzame manier is gevangen (MSC-keurmerk) of die op een milieu- en diervriendelijke manier is gekweekt (ASC). De afgelopen jaren is er veel gebeurd op het gebied van duurzaamheid, in elk geval in de Noordzee. Van vangstquota tot betere visvangsttechnieken en duurzaam gecertificeerde visserijen.

Ga je voor in het wild gevangen vis? Dan is het goed om te weten dat het met de haring- en makreelstand in de Noordzee goed gaat. Deze vissen kun je dus met een gerust hart eten. Fijn, want het zijn topleveranciers van omega 3-vetzuren.

Bestaat biologische vis?

Biologisch vlees, dat kennen we. Maar biologische vis? Niets is meer biologisch dan een vis die in het wild rondzwom, denk je misschien. Maar zo werkt het dus niet. Wilde vis kán niet als biologisch worden gekeurd, omdat de omstandigheden waarin de vis heeft geleefd niet gecontroleerd kunnen worden. Zie je dus biologische vis liggen in de super, dan is die dus altijd gekweekt.

Paling en overbevissing

Paling is een ware delicatesse. Nog maar vijftig jaar geleden zaten alle wateren in Europa, en dus ook die in Nederland, er vol mee. Sindsdien is de palingstand spectaculair gedaald. Dat heeft meerdere oorzaken, zoals barrières als dammen en gemalen, vervuiling, overbevissing en stroperij. Het beschermen en herstellen van de palingstand is daarom zeer belangrijk. Dat gebeurt via het opheffen van migratiebarrières, het verbeteren van leefgebieden, het verduurzamen van consumptie, visserij en handel, het uitzetten van jonge palingen en het tegengaan van illegale handel in aal. Voorzichtig zijn met deze vis dus; geniet van paling maar eet hem met mate en verstand.

En zoute haring? Die is … zout!

Ook haring is lekker vet (lees: gezond) maar ook: zout (lees: ongezond). Maar wist je dat gerookte zalm nóg meer zout bevat? Van zout, beter gezegd natrium, moet je niet te veel binnenkrijgen. Voor elke volwassene geldt het advies niet meer dan zes gram zout per dag binnen te krijgen. Dit staat gelijk aan 2,4 gram natrium. Wanneer je dus één zoute haring hebt gegeten of een broodje met gerookte zalm, is het verstandig de rest van de dag te letten op je natriuminname.